Project Seahorse
Project Seahorse is een team van biologen en sociale werkers
die instaan voor het behoud en beheer van zeepaardjes, hun verwanten
en hun omgeving, terwijl gelijkertijd de menselijke sociale noden
worden gerespecteerd.
Project Seahorse heeft teamleden werken in Australië, Canada,
Hongkong, de Filippijnen, Portugal, Verenigd Koninkrijk en de
Verenigde Staten. Hun toekomstvisie is een wereld waarin populaties
zeepaardjes en hun verwanten veilig kunnen leven in goed beheerde
ecosystemen.
Vlnr: Dr. Heather Hall, Marivic Pajaro (Philippines
National Coordinator), Dr. Amanda Vincent
Een pasgeboren zeepaardje |
Zeepaardjes behoren tot de familie der Syngnathidae.
Het zijn ongewone, maar zeer populaire vissen. Niettegenstaande
ze zo bekend zijn, was er voor 1986 eigenlijk maar weinig
geweten over deze diersoort. Daar kwam gelukkig verandering
in dankzij Dr. Amanda Vincent en haar medewerkers van het
Project Seahorse.
Zeepaardjes vormen vaste koppels, dus als één van de partners
sterft, vindt er geen voorplanting plaats. Als het mannetje
sterft, is er zelfs geen broedzorg meer voor de nakomelingen.
Het zeepaardje is gedurende ongeveer 6 maand zeer plaatsvast
(ongeveer 1 m2). |
Bedreigde diersoorten
Het verspreidingsgebied van de verschillende soorten zeepaardjes
is vrij ruim. Je vindt ze tussen zeegras, in mangroves, op koraal,
in riviermondingen, op zachte en harde bodems en zelfs in open
water. De soortnamen van alle zeepaardjes beginnen met Hippocampus
of H. Op verscheidene plaatsen in de wereld zijn zeepaardjes bedreigde
diersoorten geworden. Het Project Seahorse Team is ervan overtuigd
dat fundamenteel onderzoek naar het gedrag en de verspreiding
van zeepaardjes hoognodig is om ze te kunnen beschermen. Maar
fundamenteel biologisch onderzoek duurt lang en kost veel geld.
Een gedeelte van dit geld krijgen ze van Guylian,
de Belgische fabrikant van chocoladeproducten.
De bijdrage van Guylian (750.000 US dollar, gespreid over vijf
jaar) zal dienen voor de ondersteuning van het werk van vijf teamleden
in volgende domeinen:
- Fundamenteel onderzoek naar de biologie van zeepaardjes, gevoerd
in Portugal en Australië;
- Netwerk van onderzoek naar syngnathiden, dat 100 onderzoekers
in 25 landen met elkaar verbindt;
- Het werk van een senior onderzoeksassistent dat de gegevensanalyse
omvat met betrekking tot de bewegingspatronen (verspreidingsgebieden)
van zeepaardjes. Een beter inzicht in deze gegevens kan belangrijk
zijn bij het bepalen van de beschermingsstatus van de verschillende
soorten zeepaardjes, want ook de door de dieren gebruikte ruimte
wordt in aanmerking genomen bij het bepalen van de beschermde
gebieden. Deze factor kan eveneens de kwetsbaarheid van zeepaardjes
voor exploitatie beïnvloeden.
- Het werk van een onderzoeksmedewerker: de ontwikkeling van
modellen, de integratie van gegevens van het onderzoek (recent
en vroeger) voor het opstellen van artikels en voorbereidende
rapporten over de biologie van zeepaardjes, het gevangen nemen,
de visvangst en de in zee beschermde gebieden.
De onderzoekers op het terrein zitten bovendien in een netwerk
met plaatselijke beheerders, andere wetenschappers en beleidsmensen.
32 onderscheiden soorten
In het verleden werden er meer dan 120 soorten zeepaardjes beschreven.
Ver doorgedreven onderzoek bracht aan het licht dat het in veel
gevallen om dezelfde soorten ging. Het is nog niet helemaal geweten
welke van de 120 soorten nu echte representatieve soorten zijn
en welke gewoon synoniemnamen, foutief geïdentificeerde dieren
of incorrect gespelde namen zijn. Op het ogenblik blijven er maar
32 onderscheiden soorten over. Deze staan beschreven in het boek
"Seahorses", een identificatiegids geschreven door Sara A Lourie,
Dr. Amanda CJ Vincent en Dr. Heather J Hall, een uitgave van Project
Seahorse, ISBN 0-9534693-0-1.
Onderzoek in Europa
In 2000 leidde Janelle Curtis, een doctoraal student, een onderzoek
verricht om in te schatten hoe het gesteld is met de verspreiding
en het behoud van de zeepaardjespopulatie in Spanje en Portugal.
Ze ontdekte dat dichte populaties H. Guttulatus zich vooral ophouden
in ondiepe baaien en estuaria (riviermonden). H. Hippocampus werd
dan weer voornamelijk gevonden in beschermde gebieden in open
zee. In Mar Menor (Spanje) waren geen zeepaardjes meer te vinden,
zelfs niet tijdens een zoekperiode van twee weken. Locale vissers
bevestigen dat er in deze regio nog maar zelden zeepaardjes gevangen
worden, vergeleken met voorgaande jaren.
Tijdens haar zeven weken lange experimentele onderzoek te "Formosa
Coastal Lagoon", in het zuiden van Portugal, ontdekte ze dat vele
zeepaardjes accidenteel gevangen zitten in allerlei netten en
fuiken en hier hun woonplaats van gemaakt hebben. Op zich is dit
een verrijking van de biotoop, maar er heerst een constant gevaar
voor vernieling van deze woonomgeving door baggeren van het kanaal,
met de dood van vele zeepaardjes tot gevolg.
Van zeepaardjes is bekend dat ze zich ophouden over een klein
gebied, maar Janelle ontdekte dat onvolwassen zeepaardjes zich
niet permanent ophouden bij hun geboorteplaats en zelfs niet trouw
blijven aan een nieuwe vaste plek. Volwassen Europese zeepaardjes
verplaatsen zich, in tegenstelling tot wat ontdekt werd bij andere
soorten, over een groter residentieel gebied. Tijdens haar onderzoeksperiode
ontdekte ze eveneens dat seksueel actieve volwassenen zich massaal
groeperen onder pieren en in diepere gedeelten van het kanaal.
Haar vermoeden is dat dit een toevluchtsoord is om zich te beschermen
tegen visactiviteiten en baggerwerken. Verder onderzoek moet nog
volgen.
Onderzoek te
Zuid-Afrika
Het meest bedreigde zeepaardje is H. Capensis (Knysna zeepaardje),
dat op het ogenblik nog enkel in 4 ondiepe baaien van de
Zuid-Afrikaanse kust voorkomt.
Er komen er nog verscheidene voor, maar jaarlijks ziet men
hun aantal zienderogen slinken. |
 |
Hun habitat is erg gevarieerd: kelp en ander zeewier, slib en
zandbodems als er maar stukken steen of puin of andere door de
mens gecreëerde woonplaatsen op voorkomen (zoals zalm- en tonijnnetten).
In de netten overleven vele zeepaardjes, maar jaarlijks vinden
ze er eveneens hun ondergang als de netten uit het water gehaald
worden voor hun jaarlijkse onderhoudsbeurt.
Er wordt naarstig gezocht naar andere vistechnieken, zodat de
netten bv. niet meer uit het water gehaald dienen te worden.
Het verbod op vissen kan praktisch niet verwezenlijkt worden,
maar samenwerking en afspraken met de vissers is natuurlijk wel
mogelijk.
Hippocampus Capensis |
Hippocampus Capensis met uitsterven bedreigd
Onder leiding van Dr. Heather Hall werd voorzien om in
maart 2001 een 100-tal zeepaardjes over te brengen van de
Londense Zoo naar de Antwerpse Zoo. De hoofdbekommernis
hierbij was om een hoeveelheid van H. Capensis te behoeden
van uitsterven en indien dit toch ooit zou gebeuren kon
men overwegen om de populatie terug te introduceren in de
natuur. Dit laatste wordt natuurlijk zo lang mogelijk uitgesteld,
omdat de diertjes ondertussen gemuteerd kunnen zijn of nieuwe
ziekten kunnen overbrengen. |
|
De laatste jaren verminderen wereldwijd de populaties van
de zeepaardjes.
Vaak is de oorzaak te zoeken in de vernietiging van hun
woonplaats. Denk hierbij het vissen met dynamiet of het
afbreken van koraalriffen ten behoeve van de cementindustrie.
Maar ook de commerciële visvangst treft schuld. Soms is
er minder dan 5% van de vangst nuttig bruikbaar. In het
gedeelte dat niet bruikbaar is zitten soms volwassen zeepaardjes.
En dan is er nog de georganiseerde visvangst op het zeepaardje.
Ze worden reeds eeuwen gebruikt in de (erkende) traditionele
Chinese geneeskunde, maar ook voor de verwerking in souvenirs. |
Project Seahorse onderhandelt met de betrokken partijen en zoekt
mee naar alternatieven. Zeepaardvissers worden gesensibiliseerd
of leren andere inkomstbronnen aan te spreken. In plaats van souvenirs
te ontwerpen met echte zeepaardjes, kan men bv. voorwerpen beschilderen
met zeepaardjes.
Scholing voor de opkomende (Filippijnse) jeugd werd voorzien,
met de nadruk op biologie en natuurbehoud.
Aan de medische visindustrie werd gevraagd om geen zwangere mannetjes
meer te vangen en ook geen jongeren die zich nog niet voortgeplant
hebben. Aan toeristen wordt gevraagd om geen souvenirs te kopen
waarin echte zeepaardjes verwerkt zitten.
Uiteindelijk zou dit alles ertoe moeten leiden dat de zeepaardjes
behoed worden van het uitsterven, zodat ook de volgende generaties
kunnen genieten van deze uitzonderlijke vissen.
Artikel: Ivo MADDER - mei
2001
Foto's: Dr. Amanda VINCENT
Breng ook eens een bezoek aan de website van Project Seahorse:
www.projectseahorse.org
Opmerking aangaande bovenstaand artikel:
Onder leiding van Dr. Heather Hall werd voorzien om in maart
2001 een 100-tal zeepaardjes over te brengen van de Londense Zoo
naar de Antwerpse Zoo. Spijtig genoeg ging deze operatie niet
door wegens de epidemie van "mond -en klauwzeer". Vermits
het transport - ten gevolge van deze ziekte onder de hoefdieren
- verboden werd, was het overbrengen van de zeepaardjes uitgesteld.
Het transport van de zeepaardjes van 'London Zoo' naar de 'Antwerpse
Zoo' is op dit ogenblik nog steeds uitgesteld. Het is niet zeker
of dit in de toekomst nog zal doorgaan.
Bron: Jessie Heyndrickx, Guylian
Home | Prikbord
(forum) | Vraag info
| Biologie | Gastenboek
| Zoeken
Deze website komt het best tot
zijn recht bij een resolutie van 1280 x 1024 pixels
|
